Analyse

Een schaakpartij analyseren: nauwkeurigheid, fouten en kritieke momenten

Voor iPhone, iPad en Mac. Zonder account.

  • Theorie
  • Beste zet
  • Briljant
  • Onnauwkeurigheid
  • Fout
  • Blunder

Een partijrapport maakt van een lijst zetten een reeks antwoorden: waar je goed speelde, waar de partij kantelde en wat je in plaats daarvan had kunnen doen. ChessWOW maakt een rapport voor elke partij die je importeert, speelt of opzet, met Stockfish 19 op je apparaat. Deze pagina legt elk onderdeel van het rapport uit, zodat de getallen iets betekenen als je naar je volgende partij kijkt.

Nauwkeurigheid: wat het percentage meet

Nauwkeurigheid beschrijft hoe dicht je zetten bij de keuzes van de engine kwamen, op een schaal van 0 tot 100. Een zet krijgt de volle score als hij al je winstkansen behoudt; voor elk procentpunt winstkans dat hij weggeeft, verliest hij punten. De nauwkeurigheid van de partij combineert al je zetten tot één getal. ChessWOW gebruikt daarvoor de methode die Lichess heeft gepubliceerd, gebaseerd op winstkansen in plaats van kale pionwaarden.

Waarom winstkansen? Omdat een pion in verschillende stellingen heel verschillend veel waard is. Een pion weggeven in een gelijke stelling is ernstig. Een pion weggeven als je een dame voorstaat, verandert bijna niets. Door het verlies in winstkansen te meten worden beide gevallen eerlijk behandeld.

Drie dingen om in gedachten te houden:

  • Nauwkeurigheid hangt af van de partij. Een rustige partij met weinig moeilijke beslissingen levert hogere getallen op dan een scherp tactisch gevecht, ook bij dezelfde speler.
  • Andere sites, andere getallen. Chess.com berekent nauwkeurigheid met een eigen methode. Een partij kan op verschillende sites verschillende waarden tonen, en geen van beide is fout.
  • Korte partijen zeggen weinig. Bij maar een paar zetten bepaalt één fout het resultaat. Het rapport vertelt je wanneer een partij te kort is voor algemene conclusies.
Illustratie

Onnauwkeurigheid, fout, blunder

Elke zet wordt ingedeeld naar hoeveel winstkans hij weggeeft. In ChessWOW geldt een zet vanaf 5 procentpunten als onnauwkeurigheid, vanaf 10 als fout en vanaf 15 als blunder. Zetten die de stelling op engineniveau houden, gelden als beste zet, en zetten uit de gevestigde openingstheorie als theorie. Een briljante zet is zeldzaam: een offer dat tegelijk de enige goede zet in de stelling is.

De indeling vertelt je waar je moet kijken, niet hoe slecht je speelde. Drie onnauwkeurigheden achter elkaar in een rustige stelling kunnen op den duur meer kosten dan één blunder die je tegenstander niet opmerkte.

Evaluatieverlies per zet

Naast de nauwkeurigheid toont het rapport het gemiddelde evaluatieverlies per zet in pionnen. Het vergelijkt elk van je zetten met de beste zet die Stockfish vond. Lager is beter; 1,00 betekent dat je gemiddeld per zet de waarde van één pion weggaf. Dit is de klassieke maatstaf die veel spelers kennen als gemiddeld centipionverlies, uitgedrukt in pionnen.

De evaluatiegrafiek

De grafiek toont de evaluatie na elke zet, vanuit jouw perspectief. Boven de middellijn stond jij beter, eronder je tegenstander. Lees hem als een kaart van de partij:

  • Steile dalingen zijn de momenten waarop je terrein verloor, meestal de kritieke momenten hieronder.
  • Langzaam wegglijden over veel zetten wijst vaak op een strategisch probleem: een slecht stuk, een zwakke pion, een plan dat niet werkte.
  • Over de middellijn gaan laat zien waar het voordeel van kant wisselde.
Illustratie

Kritieke momenten in begrijpelijke taal

Het nuttigste deel van het rapport is de lijst met kritieke momenten: de stellingen waarin de evaluatie duidelijk omsloeg. Voor elk daarvan toont ChessWOW de gespeelde zet, het betere alternatief en een korte uitleg in woorden van wat er veranderde. Elk kritiek moment kun je op het analysebord openen om de varianten na te spelen.

Oefen ze daarna. Met “Opnieuw spelen” zie je de stelling opnieuw en speel je de zet zelf. Is het de juiste, dan wordt het bord groen; zo niet, dan laat een pijl de betere zet zien. Een paar dagen later terugkomen op dezelfde stellingen is een van de eenvoudigste manieren om een fout niet te herhalen.

Vind een veilige zet voor Zwart✓ Goed

Pf6?? Dxf7#

Welke opening speelde je?

De analyse toont de naam van de opening, afkomstig uit een openingsdatabase met een open licentie. Het rapport telt hoeveel van je zetten nog openingstheorie waren. Verlaat je met dezelfde opening in elke partij vroeg de theorie, dan is dat een duidelijke aanwijzing waar je verder moet studeren.

Snelle check of volledig rapport

Een snelle check rekent op lage diepte en duurt hoogstens 25 seconden. Dat is handig voor een eerste blik direct na een partij. Het volledige rapport rekent grondiger en is de betere basis voor de conclusies hierboven. De grondigheid kies je in de instellingen. ChessWOW is gratis te downloaden; onbeperkte rapporten horen bij ChessWOW Pro, dat je afhankelijk van het actuele aanbod kunt uitproberen met een gratis dagtegoed of een gratis proefperiode.

Goed om te weten

Vragen en antwoorden

Waarom wijkt mijn nauwkeurigheid af van Chess.com?

Chess.com gebruikt een eigen berekening. ChessWOW volgt de gepubliceerde methode van Lichess, die het verlies aan winstkansen meet. Beide zijn geldig; vergelijk partijen binnen één systeem.

Wat is een goede nauwkeurigheid?

Dat hangt af van de partij en het speeltempo. Vergelijk je nauwkeurigheid tussen vergelijkbare partijen in plaats van met een vast doel.

Wat is het verschil tussen een fout en een blunder?

Beide kosten winstkansen. In ChessWOW kost een fout minstens 10 procentpunten en een blunder minstens 15.

Wat maakt een zet briljant?

Een offer dat tegelijk de enige goede zet in de stelling is. Dat is bewust zeldzaam.

Hoe lang duurt een rapport?

Een snelle check duurt hoogstens 25 seconden. Een volledig rapport duurt langer en hangt af van de lengte van de partij en van je apparaat.

Werkt het rapport offline?

Ja. Het rapport draait met Stockfish 19 op je apparaat.

Meer handleidingen

Lees verder

ChessWOW

Ontdek waar je laatste partij kantelde.

Importeer haar van Chess.com of Lichess, of open een PGN.